Trà Thu, đúng như tên gọi, là loại trà được sản xuất vào mùa thu. Mùa thu ít mưa, khí hậu khô nên hương thơm của trà giữ được lâu nhất trong suốt quá trình sinh trưởng, hái trà và sản xuất trà. Lá trà dưới nhiệt độ sấy lạnh không những giữ được tương đối nguyên vẹn chất lượng bên trong mà còn ít độ ẩm trong lá trà và có mùi thơm hơn. Theo sự thay đổi của mùa và chồi mới của cây trà phát triển không liên tục, trà có thể được chia thành Trà Xuân, Trà Hạ, Trà Thu. Người xưa nói “Trà Xuân đắng, Trà Hạ chát, uống ngon là Thu Bạch Lộ (chỉ Trà Thu)”.

Xem Thêm: Mùa Thu Kể Chuyện Trà Thu

TIÊU CHUẨN PHÂN LOẠI VỤ TRÀ

Theo Thời Gian Thu Hoạch

Theo thời gian thu hoạch được chia thành Trà Xuân, Trà Hạ, Trà Thu. Trong điều kiện khí hậu của Trung Quốc, ngoại trừ một số vùng trà ở Nam Trung Quốc, việc sinh trưởng của cây trà và hái trà ở hầu hết các vùng sản xuất trà đều diễn ra theo mùa: thời vụ hái trà ở vùng trà Giang Bắc là từ đầu tháng 5 đến cuối tháng 9; lá trà ở vùng trà Giang Nam hái theo mùa, thời kỳ hái trà ở vùng này là từ cuối tháng 3 đến giữa tháng 10; và thời kỳ hái trà ở vùng trà phía Tây Nam là từ cuối tháng 1 đến đầu tháng 12. Các vùng trà thuộc vùng cận nhiệt đới và ôn đới bao gồm vùng trà Giang Bắc, vùng trà Giang Nam và vùng trà Tây Nam.

Theo Tiết Khí

Thanh Minh đến Tiểu Mãn là Trà Xuân, Tiểu Mãn đến Tiểu Thử là Trà Hạ, Tiểu Thử đến Hàn Lộ là Trà Thu; một số được chia theo thời gian: Trà Xuân được hái trước thời điểm cuối tháng 5, Trà Hạ được hái từ đầu tháng 6 đến tháng 7, Trà Thu là hái từ giữa tháng 7 trở đi. Vùng trà phía Nam Trung Quốc do nằm trong vùng nhiệt đới nên bốn mùa không rõ rệt lắm, trà được hái và chế biến gần như quanh năm nên ngoài Trà vụ Xuân, Hạ, Thu còn theo trình tự sinh trưởng chồi non của cây trà trước hay sau, thời điểm hái và sản xuất sớm hay muộn, mà chia thành Trà đợt 1, trà đợt 2, trà đợt 3, trà đợt 4.

Theo Tiết khí, Trà Thu được hái từ giữa tháng 7

SO SÁNH TRÀ THEO MÙA

Do các vụ trà khác nhau, điều kiện sinh trưởng của cây trà cũng khác nhau nên ngay cả những lá trà của các vụ trà cũng có sự khác biệt rất lớn về hình thức bên ngoài và chất lượng bên trong dù được hái trong cùng một vườn trà.

Lấy Trà Xanh làm ví dụ:

Trà Xuân

Do điều kiện nhiệt độ ôn hòa, lượng mưa dồi dào vào mùa xuân, thêm vào đó, cây trà đã trải qua một thời gian dài phục hồi vào mùa thu và mùa đông của trước, nên chất dinh dưỡng trong thân dồi dào. Bởi vậy, sang mùa xuân, búp trà không chỉ mập mà màu sắc cũng tươi tắn, màu xanh rờn, lá mềm, lộ ra bạch hào (lông trắng). Hơn nữa, một số thành phần hữu hiệu liên quan đến việc nâng cao chất lượng trà, đặc biệt là axit amin và vitamin tổng hợp, cũng có hàm lượng phong phú, giúp Trà Xuân có vị tươi hơn, hương thơm đậm hơn và công dụng chăm sóc sức khỏe rõ ràng hơn. Ngoài ra, trong thời kỳ Trà Xuân nhìn chung không có sâu bệnh, không cần sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, lá trà không bị ô nhiễm nên Trà Xuân, đặc biệt là Trà Xuân sớm thường là loại Trà Xanh có chất lượng tốt nhất trong một năm. Do đó, nhiều loại trà xanh cao cấp nổi tiếng như Tín Dương Mao Tiêm, Tây Hồ Long Tỉnh, Động Đình Bích Loa Xuân, Hoàng Sơn Mao Phong, Lư Sơn Vân Vụ … đều là những trà hái vào vụ xuân.

Trà Hạ

Trà vụ hè do được hái và chế biến vào mùa nóng nên chồi mới của cây trà tuy phát triển nhanh, có câu “Trà đáo lập hạ nhất dạ thô (trà đến Lập Hạ là um tùm ngay trong một đêm)", nhưng lại nhanh bị già. Hàm lượng axit amin và vitamin trong trà giảm đi đáng kể, trà vào vụ hè có thể tăng đáng kể hàm lượng anthocyanin, caffeine và polyphenol trong trà, khiến trà vị có vị đắng. Vào mùa hè, nhiệt độ tương đối cao, ánh sáng mạnh, cây trà sinh trưởng nhanh, có lợi cho quá trình chuyển hóa cacbon của trà, tạo ra nhiều chất polyphenol trong trà nên trà có vị đắng là điều dễ hiểu. Do đó, trà vụ hè nói chung thích hợp để làm trà lên men, loại trà có đủ polyphenol trong trà để chuyển hóa thành theaflavin, thearubigin và theabrownin. Tuy nhiên, để làm Trà Xanh thì có vị đắng, ít mùi thơm, màu sẫm, lá mỏng và cứng. Hình dạng của Trà Hạ thường phiến lá nhẹ và rộng, cuống lá gầy và dài, nhiều cặp lá đối nhau, gân lá khá thô, viền lá có răng cưa rõ ràng.

Trà Thu

Khí hậu mùa thu nằm giữa mùa xuân và mùa hè, mặc dù khí hậu ở giai đoạn sau của trà vụ thu tương đối ôn hòa, nhưng lượng mưa thường không đủ sẽ khiến trà được hái có vẻ tương đối khô. Đặc biệt sau khi thu hoạch Trà Xuân và Trà Hạ, cây trà thiếu dinh dưỡng trong thân nên hàm lượng chất trong lá trà kém, trong trường hợp này không những vị trà nhạt mà hương thơm cũng không cao, lá có màu hơi vàng. Cái gọi là "ngon nhất là Thu Bạch Lộ" thực chất là nói đến "hương vị dịu nhẹ" của lá trà mà thôi.

Trà Thu có hương vị dịu nhẹ

Trà Đông

Vào mùa đông, bộ phận sinh trưởng chính của cây trà là rễ. Quá trình tổng hợp axit amin được tổng hợp ở gốc của cây trà, sau đó được vận chuyển lên ngọn. Sau khi cây trà ngủ đông, nhiều chất dinh dưỡng được lưu trữ bên trong. Vào mùa đông và đầu xuân, ánh sáng mặt trời yếu, cây trà sinh trưởng chậm, đây cũng là tác nhân chính để hình thành một số chất tạo mùi thơm trong trà.

Do đó, Trà Xuân có ưu điểm là màu trong, hương thơm đậm, vị đậm và hậu vị ngọt, đáy lá mềm và dày. Nói chung, các loại Trà Mùa Xuân có hình dạng khá mập và chắc, có nhiều lông tơ hơn, các đường gân mảnh trên lá dày và ở viền lá, răng cưa không rõ ràng.

Đối với Hồng Trà, do nhiệt độ thấp và độ ẩm cao trong thời kỳ Trà Xuân nên khó lên men, trong khi nhiệt độ cao và độ ẩm thấp trong thời kỳ Trà Hạ lại có lợi cho quá trình lên men của Hồng Trà. Đặc biệt do thời tiết nắng nóng, hàm lượng polyphenol trong trà và caffein trong lá trà tăng lên đáng kể nên trà khô và nước trà đều có màu đỏ và hương vị đậm đà hơn. Chỉ là do hàm lượng axit amin trong trà vụ hè giảm đi, điều này có ảnh hưởng nhất định đến việc hình thành hương vị tươi mát và sảng khoái của Hồng Trà.

ĐẶC TRƯNG CỦA TRÀ THU

Màu sắc và hương vị của Trà Thu là lai giữa trà Trà Xuân và Trà Hạ, hương vị dịu nhẹ, đáy lá mềm và thường có màu xanh đồng. Lá thuôn và mỏng, có nhiều lá kép đối nhau và có răng cưa rõ ở viền lá.

Sự khác biệt giữa Trà Xuân, Trà Hạ và Trà Thu có thể được mô tả từ hai khía cạnh.

Trà Khô

Nó chủ yếu được đánh giá từ ba yếu tố màu sắc, mùi thơm và hình dạng của trà khô. Đặc tính chất lượng của Trà Xuân là Trà Xanh có màu xanh lục, Hồng Trà có màu đen bóng, lá trà mập và nặng, hoặc có nhiều lông tơ trắng, Hồng Trà và Trà Xanh có kết cấu chặt, trà viên thì dạng viên chặt, hương thơm đậm là đặc trưng chất lượng của Trà Xuân.

Màu sắc của Trà Xanh xám và đậm, màu Hồng Trà hồng sáng, lá trà nhẹ và lỏng, cuống to và dài, sợi Hồng Trà và Trà Xanh lỏng lẻo, trà viên cũng lỏng lẻo, dễ bung khi pha, mùi thơm hơi thô và già, đó là những đặc điểm chất lượng của Trà Hạ.

Trà Xanh có màu xanh vàng, Hồng Trà có màu đỏ sẫm, lá trà có kích không đều, lá trà mỏng và nhỏ, mùi thơm tương đối nhẹ, là đặc trưng của Trà Thu.

Trà Thu có đặc điểm lá trà mỏng và nhỏ, mùi thơm tương đối nhẹ

Nước Trà

Lá trà sau khi pha nhanh chóng chìm xuống, có mùi thơm nồng và lâu, vị êm dịu; nước Trà Xanh có màu xanh và hơi vàng, nước Hồng Trà có màu vàng sáng; đáy lá mềm và dày, có nhiều búp và lá dày dặn, đó là Trà Xuân.

Sau khi pha, lá trà chìm xuống từ từ và có mùi thơm hơi thấp; Trà Xanh có vị ít đậm và hơi chát, nước trà có màu xanh lục, đáy lá trà có lẫn búp và lá màu xanh đồng; Hồng Trà có vị đậm hơn và kém tươi hơn, nước trà đỏ sẫm, đáy lá sáng hơn, mỏng, cứng, lá nhiều là Trà Hạ.

Sau khi pha, hương thơm của trà không cao, vị nhạt, dưới đáy lá có búp và lá màu xanh đồng, lá có kích thước khác nhau, có nhiều lá là Trà Thu.

Trên thực tế, do kỹ thuật sản xuất trà hiện đại ngày càng phát triển, vị "đắng" của Trà Xuân được săn đón nhiều hơn và hương vị cũng ngon hơn. Trà Thu có màu sắc và hương vị lai giữa Trà Xuân và Trà Hạ, mùi thơm nhẹ, còn so về chất bổ dưỡng thì thông thường không tốt bằng Trà Xuân.

Đồng Nhân Trà Quán cung cấp các loại Trà cao cấp, thượng hạng, Trà Organic đạt tiêu chuẩn EU,… cùng những tư vấn về Trà Đạo, giúp bạn yên tâm thưởng trà với chất lượng tuyệt hảo nhất.

ĐỒNG NHÂN TRÀ QUÁN

Địa chỉ: HH03-03, Đường Hoa Hồng 3, KĐT Vinhomes Star City, Phường Đông Hải, TP. Thanh Hoá

Hotline: 0974.880.376

Thời gian mở cửa: 8:00 – 22:00 tất cả các ngày trong tuần.

Các kênh online:

Website: https://dongnhantraquan.vn/

Fanpage Facebook: https://www.facebook.com/tradaotrunghoa

Instagram: https://instagram.com/dongnhantraquan

Shopee: https://shopee.vn/dongnhantra